• Zasady przyznawania

• Dochód uprawniający do świadczeń rodzinnych

• Wiek uprawniający do świadczeń rodzinnych

• Kiedy zasiłek rodzinny nie przysługuje

• Wysokośc zasiłków rodzinnych

• Dodatki do zasiłku rodzinnego:
  - dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego
  - dodatek z tytułu urodzenia dziecka
  - dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka
  - dodatek z tytułu wychowywania w rodzinie wielodzietnej
  - dodatek z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka
  - dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego
  - dodatek z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania

• Świadczenia opiekuńcze:
  - zasiłek pielęgnacyjny
  - świadczenie pielęgnacyjne

• Dodatkowe informacje

Świadczenia rodzinne obejmują:
• zasiłek rodzinny wraz z dodatkami
• świadczenia opiekuńcze: zasiłek pielęgnacyjny i świadczenie pielęgnacyjne.
• jednorazową zapomogę z tytułu urodzenia dziecka

Do wniosku należy dołączyć:
• kserokopię dokumentu stwierdzającego tożsamość osoby ubiegającej się
• skrócony odpis aktu urodzenia dziecka, w przypadku kiedy ojciec dziecka jest nieznany - zupełny odpis aktu urodzenia
• orzeczenie o niepełnosprawności albo o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności
• zaświadczenie ze szkoły w przypadku gdy dziecko ukończyło 18 lat
• zaświadczenia z urzędu skarbowego o wysokości dochodów uzyskanych przez członków rodziny w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy
• zaświadczenie organu gminy lub nakaz płatniczy o wielkości gospodarstwa rolnego wyrażonej w hektarach przeliczeniowych
• przekazy lub przelewy dokumentujące wysokość alimentów jeżeli płacone są na rzecz osoby spoza rodziny
• wyrok sądu zasądzającego alimenty
• dokument określający datę utraty dochodu oraz miesięczną wysokość utraconego dochodu
• dokument określający wysokość uzyskanego dochodu z pierwszego pełnego miesiąca
• kopię aktu zgonu rodziców w przypadku osoby uczącej się
• wyrok sądowy orzekającego rozwód lub separację
• zaświadczenie pracodawcy o udzieleniu urlopu wychowawczego, okresie zatrudnienia oraz zaświadczenie z ZUS, że osoba ubiegająca się o urlop wychowawczy została zgłoszona do ubezpieczeń społecznych

Zasiłek rodzinny przysługuje osobom do ukończenia przez dziecko:
• 18 roku życia
• lub nauki w szkole, jednak nie dłużej niż do ukończenia 21 roku życia albo
• 24 roku życia, jeżeli, kontynuuje naukę w szkole lub w szkole wyższej i legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności.

• jeżeli dziecko przebywa w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie lub w rodzinie zastępczej
• pozostaje w związku małżeńskim
• osobie samotnej jeżeli nie są zasądzone alimenty na dziecko od drugiego z rodziców, chyba że:
  1) rodzice lub jedno z rodziców nie żyje,
  2) ojciec dziecka jest nieznany
  3) powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone
• dziecko lub osoba ucząca się jest uprawniona do zasiłku rodzinnego na własne dziecko
• sąd zobowiązał jednego z rodziców do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania dziecka i nie zobowiązał drugiego z rodziców od świadczenia alimentacyjnego na rzecz tego dziecka.

• 48,00 zł. na dziecko w wieku do 5 lat miesięcznie
• 64,00 zł. na dziecko w wieku od 5 do 18 lat miesięcznie
• 68,00 zł. na dziecko w wieku od 18 do 24 lat.

Przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli dziecko pozostaje pod jego faktyczną opieką, nie dłużej jednak niż przez okres:
• 24 miesięcy kalendarzowych
• 36 miesięcy kalendarzowych, jeżeli sprawuje opiekę nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym podczas jednego porodu
• 72 miesięcy kalendarzowych, jeżeli sprawuje opiekę nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności albo o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Dodatek nie przysługuje osobie, jeżeli osoba :
• bezpośrednio przed uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego pozostawała w zatrudnieniu przez okres krótszy niż 6 miesięcy,
• podjęła lub kontynuuje zatrudnienie lub inną pracę zarobkową w okresie korzystania z urlopu wychowawczego,
• w okresie urlopu wychowawczego korzysta z zasiłku macierzyńskiego.

• przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka w wieku do ukończenia pierwszego roku życia
• w przypadku wystąpienia o przysposobienie więcej niż jednego dziecka lub urodzenia więcej niż jednego dziecka podczas jednego porodu dodatek przysługuje na każde dziecko.

• przysługuje osobie samotnie wychowującej dziecko jeżeli nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne od drugiego z rodziców dziecka, ponieważ:
  1) drugi z rodziców dziecka nie żyje
  2) ojciec dziecka jest nieznany

• przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka na trzecie i następne dzieci uprawnione do zasiłku rodzinnego.

• przysługuje matce lub ojcu dziecka, opiekunowi faktycznemu, opiekunowi prawnemu dziecka w wieku
  1) do ukończenia 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności
  2) powyżej 16 roku życia do ukończenia 24 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności

• 60,00 zł. na dziecko w wieku do ukończenia 5 roku życia
• 80,00 zł. na dziecko w wieku powyżej 5 roku życia do ukończenia 24 roku życia.

• przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu,opiekunowi prawnemu dziecka, a także osobie uczącej się na częściowe pokrycie wydatków związanych z rozpoczęciem nowego roku szkolnego.
• przysługuje również na dziecko rozpoczynające roczne przygotowanie przedszkolne.
• wniosek o wypłatę dodatku składa się w terminie 4 miesięcy od dnia rozpoczęcia roku szkolnego albo rocznego przygotowania przedszkolnego.

• przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi prawnemu albo opiekunowi faktycznemu dziecka lub osobie uczącej się:
  1) w związku z zamieszkaniem w miejscowości, w której znajduje się siedziba szkoły ponadgimnazjalnej lub szkoły artystycznej, a także szkoły podstawowej lub gimnazjum w przypadku dziecka lub osoby uczącej się, legitymującej się orzeczeniem o niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności Dodatek przysługuje w wysokości 90,00 zł.
  2) przysługuje w związku z dojazdem z miejsca zamieszkania do miejscowości, w której znajduje się siedziba szkoły, w przypadku dojazdu do szkoły ponadgimnazjalnej, a także szkoły artystycznej

• przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia osobie niepełnosprawnej opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji i przysługuje:
  1) niepełnosprawnemu dziecku
  2) osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności
  3) osobie, która ukończyła 75 lat
  4) osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku zycia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia.

• przysługuje z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami:
  1) konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz
  2) konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo
  3) orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

• Prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego.
• W przypadku złożenia wniosku w sprawie ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych po 10 dniu miesiąca, świadczenia rodzinne za dany miesiąc wypłaca się najpóŸniej do ostatniego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym złożono wniosek.
• W przypadku gdy osoba ubiegająca się o świadczenia rodzinne na nowy okres zasiłkowy złoży wniosek wraz z wymaganymi dokumentami do dnia 31 lipca, świadczenia rodzinne przysługujące za miesiąc wrzesień wypłaca się do dnia 30 września.
• W przypadku gdy osoba ubiegająca się o świadczenia rodzinne na nowy okres zasiłkowy złoży wniosek od dnia 1 sierpnia do 30 września, świadczenia rodzinne przysługujące za miesiąc wrzesień wypłaca się do dnia 31 paŸdziernika.
• Wstrzymuje się wypłatę świadczeń rodzinnych, jeżeli osoba nie podejmuje świadczeń przez trzy kolejne miesiące kalendarzowe.
• Jeżeli wznowienie wypłaty wstrzymanych świadczeń rodzinnych nie nastąpi do końca okresu zasiłkowego, prawo do świadczeń wygasa.
• Osoba, która pobrała nienależnie świadczenia rodzinne, jest obowiązana do ich zwrotu.

Za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się:
• świadczenia rodzinne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania. Takie pouczenie znajduje się w każdej decyzji.
• świadczenia rodzinne przyznane lub wypłacone na podstawie fałszywych zeznań lub dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą te świadczenia.

Od dnia 1 września 2005 roku osoby, które nie otrzymują alimentów od osób do tego zobowiązanych są uprawnione do pobierania nowego świadczenia

Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 22 kwietnia 2005 roku o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm.)

Dłużnikiem alimentacyjnym jest osoba zobowiązana do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, wobec której egzekucja jest bezskuteczna.

Zaliczka alimentacyjna

• Przysługuje osobie uprawnionej do ukończenia 18 roku życia albo, w przypadku gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej, do ukończenia 24 roku życia.
• Osobą uprawnioną do otrzymania zaliczki alimentacyjnej jest osoba uprawniona do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna, jeżeli:
1. osoba uprawniona jest wychowywana przez osobę samotnie wychowującą dziecko, w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych,
2. osoba uprawniona jest wychowywana przez osobę pozostającą w związku małżeńskim z osobą, która przebywa w zakładzie karnym powyżej 3 miesięcy albo jest całkowicie ubezwłasnowolniona,
3. jest osobą uczącą się, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.). 
• Egzekucja jest bezskuteczna gdy w wyniku jej przeprowadzenia nie wyegzekwowano należności z tytułu świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy.
  
• Zaliczka przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 583,00 zł.

• Zaliczka przysługuje do wysokości świadczenia alimentacyjnego, nie więcej jednak niż:
• 170,00 zł dla osoby uprawnionej w przypadku gdy w rodzinie jest jedna lub dwie osoby uprawnione do zaliczki albo 250,00 zł, jeżeli osoba ta legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
• 120,00 dla osoby uprawnionej zł w przypadku gdy w rodzinie są trzy osoby, lub więcej, uprawnione do zaliczki albo 170,00 zł, jeżeli osoba ta legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
• W sytuacji gdy dochód rodziny nie przekracza 50% kwoty uprawniającej do skorzystania z zaliczki alimentacyjnej (to jest 291,50 zł) kwotę zaliczki zwiększa się do:
• 300,00 zł dla osoby uprawnionej w przypadku gdy w rodzinie jest jedna lub dwie osoby uprawnione do zaliczki albo 380,00 zł, jeżeli osoba ta legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
• 250,00 zł dla osoby uprawnionej w przypadku gdy w rodzinie są trzy osoby, lub więcej uprawnione do zaliczki albo 300,00 zł, jeżeli osoba ta legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

1. przebywa w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie albo w rodzinie zastępczej;
2. zawarła związek małżeński;
3. jest uprawniona do zasiłku rodzinnego na własne dziecko.

Przy ustalaniu prawa do zaliczki do dochodu rodziny nie wlicza się otrzymywanej zaliczki.

Co należy zrobić, aby otrzymać zaliczkę alimentacyjną?
Niezbędne jest złożenie wniosku. Osoba uprawniona do zaliczki alimentacyjnej, jej przedstawiciel ustawowy albo opiekun prawny musi złożyć do komornika sądowego:

• wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej (209KB) pobierz *
• zaświadczenie od komornika o bezskuteczności egzekucji i wysokości wyegzekwowanych alimentów
• zaświadczenie o dochodach w 2005 r. z Urzędu Skarbowego
• ksero dowodu osobistego
• odpisy aktów urodzenia dzieci
• zaświadczenie ze szkoły, dziecka powyżej 18 roku życia
• wyrok rozwodowy
• wyrok dotyczący zasądzenia alimentów
• oświadczenie wnioskodawcy o spełnianiu warunków określonych w  ustawie, w tym o niewystępowaniu okoliczności, o których mowa  w art. 8 ust. 3 (osoba uprawniona przebywa w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie albo w rodzinie zastępczej, zawarła związek małżeński, jest uprawniona do zasiłku rodzinnego na własne dziecko)pobierz **
• oświadczenie o przekazaniu komornikowi sądowemu wszystkich znanych mu istotnych informacji niezbędnych do prowadzenia  postępowania egzekucyjnego wobec dłużnika alimentacyjnego
• informacja osoby uprawnionej do zaliczki, jej przedstawiciela ustawowego albo opiekuna prawnego, o miejscu zamieszkania, wieku, zatrudnieniu i sytuacji ekonomicznej osób związanych  do alimentacji względem osoby uprawnionej
• pełnomocnictwo, jeżeli osoba uprawniona ukończyła 18 rok życia, a wniosek składa za nią umocowana osoba.pobierz **

W przypadku gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej osoba uprawniona do zaliczki alimentacyjnej, jej przedstawiciel ustawowy albo opiekun prawny składa do organu wypłacającego zaliczkę alimentacyjną następujące dokumenty:

• wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej. (209KB) pobierz *
• informację sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczenie zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy
• zaświadczenie od komornika o bezskuteczności egzekucji i wysokości wyegzekwowanych alimentów.
• zaświadczenie o dochodach w 2005 r. z Urzędu Skarbowego
• ksero dowodu osobistego
• odpisy aktów urodzenia dzieci
• zaświadczenie ze szkoły, dziecka powyżej 18 roku życia
• wyrok rozwodowy
• wyrok dotyczący zasądzenia alimentów
• oświadczenie wnioskodawcy o spełnianiu warunków określonych w  ustawie, w tym o niewystępowaniu okoliczności, o których mowa  w art. 8 ust. 3. (osoba uprawniona przebywa w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie albo w rodzinie zastępczej, zawarła związek małżeński, jest uprawniona do zasiłku rodzinnego na własne dziecko)pobierz **
• oświadczenie o przekazaniu komornikowi sądowemu wszystkich znanych mu istotnych informacji niezbędnych do prowadzenia  postępowania egzekucyjnego wobec dłużnika alimentacyjnego
• informacja osoby uprawnionej do zaliczki, jej przedstawiciela ustawowego albo opiekuna prawnego, o miejscu zamieszkania, wieku, zatrudnieniu i sytuacji ekonomicznej osób związanych  do alimentacji względem osoby uprawnione
• pełnomocnictwo, jeżeli osoba uprawniona ukończyła 18 rok życia, a wniosek składa za nią umocowana osoba.pobierz **

Osobie, o której mowa powyżej, zaliczka alimentacyjna przysługuje począwszy od miesiąca, w którym osoba złożyła wniosek do sądu okręgowego o wykonanie wyroku, ustalającego prawo do świadczeń alimentacyjnych, w państwie zamieszkania dłużnika alimentacyjnego.

Zaliczka będzie wypłacana od miesiąca, w którym został złożony u komornika sądowego wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, do końca okresu zasiłkowego. Organ wypłacający zaliczkę po upływie kwartału dokonuje rozliczenia pomiędzy wypłaconą zaliczką a wyegzekwowanym przez komornika świadczeniem alimentacyjnym. Wysokość zaliczki w następnym kwartale stanowi różnicę pomiędzy świadczeniem alimentacyjnym albo kwotami zaliczki alimentacyjnej,
a wysokością wyegzekwowanego świadczenia alimentacyjnego w poprzednim kwartale.
 
Organ wypłacający zaliczkę alimentacyjną wstrzymuje jej wypłatę w następujących przypadkach:

• w przypadku odmowy udzielenia organowi właściwemu wierzyciela informacji mających wpływ na wypłatę zaliczki lub podania informacji nieprawdziwych;
• w przypadku odmowy udzielenia komornikowi sądowemu przez osobę uprawnioną do zaliczki lub jej przedstawiciela ustawowego lub opiekuna prawnego informacji mających wpływ na skuteczność egzekucji lub podania informacji nieprawdziwych.